Kult Najświętszego Serca Pana Jezusa zajmuje w duchowości urszulanek miejsce szczególne. Nie jest on jedynie jednym z wielu nabożeństw, ale wyraża sam rdzeń ich chrystocentrycznej tożsamości: miłość do Chrystusa, pragnienie zjednoczenia z Jego Sercem oraz gotowość do wynagrodzenia. Jak pokazują zachowane teksty, już od XIX wieku nabożeństwo to wplatało się w historię urszulanek polskich i coraz mocniej kształtowało ich wspólnotowe życie oraz apostolat.

Bardzo ważnym momentem był akt poświęcenia urszulanek Najświętszemu Sercu Jezusa z 7 czerwca 1872 roku w Poznaniu. Był on znakiem jedności wszystkich klasztorów i wyrazem wdzięczności za dar miłości Chrystusa. Ten gest nie pozostał wydarzeniem jednorazowym: siostry odnawiały go co roku w uroczystość Serca Jezusowego, a później także w święto Chrystusa Króla, w rocznicę utworzenia Unii Rzymskiej oraz w chwilach szczególnego zagrożenia. To pokazuje, że poświęcenie Sercu Jezusa było dla urszulanek nie tylko modlitwą, ale też duchową odpowiedzią na historię.

W tradycji urszulańskiej kult Serca Jezusowego miał także bardzo konkretny, codzienny kształt. Siostry praktykowały pierwszy piątek miesiąca, godzinę świętą, adoracje nocne i modlitwy wynagradzające. Czerwiec był w klasztorach czasem szczególnie intensywnego nabożeństwa: od porannego aktu ofiarowania aż po wspólnotowe modlitwy, litanie, koronki i pieśni do Serca Jezusa. Widać tu duchowość prostą, ale bardzo konsekwentną, bo opartą na miłości wyrażanej w regularnym rytmie dnia.

Istotne było również powiązanie tego kultu z wynagrodzeniem. W dokumentach powraca język „czułości serca”, ale też zadośćuczynienia za obojętność, niewdzięczność i zniewagi wobec Eucharystii. Straż Honorowa, Apostolstwo Modlitwy i wieczysta adoracja w łączności z Montmartre nie były dodatkiem do życia zakonnego, lecz sposobem przeżywania miłości do Jezusa obecnego w Najświętszym Sakramencie. Nawet emblematy na drzwiach cel zakonnych przypominały siostrom o ich zobowiązaniu: „Cześć. Wynagrodzenie. Miłość”.

Kult Serca Jezusa przenikał także przestrzeń wychowawczą. Kaplice, obrazy, figury i szkoły poświęcane Najświętszemu Sercu Pana Jezusa tworzyły atmosferę, w której młodzi mieli uczyć się patrzeć na wiarę przez pryzmat cichej, ofiarnej miłości Chrystusa. Urszulanki pragnęły, by Serce Jezusa królowało nie tylko w klasztorach, lecz także w duszach wychowanek. Nic dziwnego, że same przełożone widziały w tym nabożeństwie jedno z głównych źródeł rozwoju zgromadzenia i napływu nowych powołań.

Dziś ta tradycja brzmi wyjątkowo aktualnie. W świecie, który często żyje szybko, powierzchownie i bez pamięci o wdzięczności, urszulańska droga do Serca Jezusa przypomina, że chrześcijaństwo zaczyna się od relacji: od serca zwróconego ku Sercu. To tradycja, która nie zatrzymuje się na dawnych formach pobożności, ale prowadzi do żywej, osobistej odpowiedzi na miłość Chrystusa: miłości cierpliwej, wynagradzającej i wiernej.

Na podstawie książki s. Darii Klich i s. Almy Kotowskiej „URSZULANKI UNII RZYMSKIEJ W POLSCE w latach 1945–1989”